Obecnie coraz większa liczba osób ma kłopot z utrzymaniem prawidłowej masy ciała. Problem ten stanowi duże zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia miliony Polaków. Ponadto popularność kobiet w rozmiarach XXS i umięśnionych mężczyzn doprowadza nie jednego do poważnych problemów w utrzymaniu diety i zachowaniu silnej woli w walce z nadmiarem kilogramów.
W sytuacjach, gdy zawodzi leczenie dietetyczne, aktywność fizyczna i terapia farmakologiczna na pomoc przychodzi poradnia metaboliczna, specjalizująca się diagnozowaniem i leczeniem nadwagi i otyłości metodami chirurgicznymi. Co więcej chirurgiczne leczenie otyłości znana również jako bariatria polega na trwałym i znacznym zmniejszeniu żołądka. Przed zabiegiem należy przejść kwalifikację, którą dokonuje zespół specjalistów lekarz, dietetyk i psycholog. Jeśli chodzi o skuteczność leczenia zachowawczego u osób z BMI>35kg/m2 wynosi 5-10%, natomiast operacie bariatryczne cieszą się nawet 80% skutecznością.
Pacjent 4-6 miesięcy przed operacją musi zmienić swoje dotychczasowe nawyki żywieniowe i przejść na dietę odchudzającą i dopiero w momencie ubytku masy ciała, taka osoba jest kwalifikowana do dalszego etapu. W przypadku, gdy pacjent nie wykazuje chęci zmiany swoich starych nawyków żywieniowych, nie wprowadza aktywności, operacja nie ma najmniejszego sensu i jest odwoływana.
| Wskazania do chirurgicznego leczenia otyłości: |
| Otyłość III stopnia (BMI>40kg/m2) |
| Otyłość II stopnia (BMI>35kg/m2) + dodatkowe choroby związane z nadwagą np. cukrzyca, nadciśnienie, choroba wieńcowa, zespół obturacyjnego bezdechu sennego lub ciężkie zwyrodnienie stawów. |
Etapy kwalifikacji pacjentów:
| Konsultacja z lekarzem prowadzącym (ocenia stan pacjenta i kwalifikuje go do operacji oraz zleca potrzebne badania) |
| Konsultacja kardiologa (ocenia stan układu sercowo-naczyniowego oraz istnienie chorób towarzyszących nadwadze/otyłości) |
| Wizyta konsultacyjna z psychologiem (wspiera pacjenta oraz pomaga nauczyć jak prawidłowo walczyć ze zbędnymi kilogramami) |
| Konsultacja z dietetykiem (analizuje codzienną dietę pacjenta, zbiera pomiary i ocenia stan odżywienia) |
| Wizyta konsultacyjna z chirurgiem (wybiera najlepszy i najbezpieczniejszy rodzaj zabiegu) |
| Konsultacja z anestezjologiem (wybiera odpowiednie znieczulenie) |
| Badania – pomiar masy ciała, ocena stanu zdrowia i innych chorób (cukrzycy, nadciśnieniu, chorób nerek, wrzodów, chorób wątroby) |



| By-pass żołądkowy |
| W górnej części żołądka wytwarzany jest niewielki zbiornik, który łączy się z jelitem cienkim. Zabieg wykonywany jest laparoskopowo i powoduje zmniejszoną ilość wchłanianych kalorii. |
| Balon żołądkowy |
| Do żołądka zostaje wprowadzony silikonowy balonik, wypełniony solą fizjologiczną, powodujący uczucie sytości. Balonik po 6 miesiącach zostaje usunięty. |
| Opaska żołądkowa |
| Na żołądek zostaje założona silikonowa opaska, rozdzielająca narząd na dwie części. Przy tym rodzaju operacji wymagane jest stosowanie diety półpłynnej. |
| Mankietowa resekcja żołądka |
| Część żołądka zostaje wycięta, a pozostała mieści ok. 150ml pokarmu. Niestety pacjent po tej operacji może spożywać rozdrobnione pokarmy w niewielkich ilościach. |
| Wyłączenie żołądkowo-trzustkowe |
| 2/3 żołądka zostaje wycięte, a jelito cienkie podzielone na trzy części. Jest to najrzadziej przeprowadzana operacja bariatryczna |
Dietetyk kliniczny specjalizuje się żywieniem człowieka w trakcie choroby. Posiada wiedzę na poziomie żywienia pacjentów na różnych stadiach choroby, może przyspieszyć leczenie, rekonwalescencje i spowodować jak najszybszy powrót do zdrowia. Również rolą dietetyka klinicznego jest udzielenie porad żywieniowych, zdrowotnych oraz pomoc w wypracowaniu dobrych nawyków żywieniowych. W wielu jednostkach chorobowych odpowiednia dieta jest tak naprawdę podstawą leczenia.
Zadaniem dietetyka jest:
Dietetyk kliniczny powinien uzyskać wykształcenie na uczelni wyższej. Bardzo ważne jest ciągłe pogłębianie swojej wiedzy na konferencjach i kursach. W związku z tym, każdy pacjent powinien być traktowany indywidualnie, a dieta dostosowana do jego stanu zdrowia, wieku, płci, wzrostu, masy ciała, aktywności oraz preferencji. Dlatego dieta stworzona przez dietetyka klinicznego powinna być dokładnie zbilansowana i różnorodna, a to wszystko dzięki zebranemu wcześniej dokładnemu wywiadowi żywieniowemu i przeanalizowaniu wyników badań.
Pamiętajmy by wybierać mądrze i wcześniej sprawdzić wykształcenie reklamujących się dietetyków, gdyż zły wybór może ciągnąć za sobą konsekwencje.

Autor tekstu: mgr Dorota Cieśla
dietetyk kliniczny Gabinet Dietetyczny Vital Rzeszów